کتاب C# 14 and .NET 10 – Modern Cross-Platform Development Fundamentals: Build modern websites and services with ASP.NET Core, Blazor, and EF Core using Visual Studio 2026 10th ed. Edition (سیشارپ 14 و داتنت 10 – مبانی توسعه مدرن چندسکویی ساخت وبسایتها و سرویسهای مدرن با ASP.NET Core، Blazor و EF Core با استفاده از Visual Studio 2026 (ویرایش دهم)) نوشتهٔ Mark J. Price یک راهنمای جامع و بهروز برای یادگیری و تسلط بر جدیدترین نسخههای سیشارپ و داتنت است.
کتاب C# 14 and .NET 10 اصول و مفاهیم کلیدی برنامهنویسی مدرن را پوشش میدهد و به توسعهدهندگان نشان میدهد چگونه با استفاده از ASP.NET Core، Blazor و Entity Framework Core وبسایتها و سرویسهای چندسکویی مدرن بسازند.
در ادامه مقدمهای از کتاب C# 14 and .NET 10 را از زبان نویسنده شرح خواهیم داد.
مقدمهای بر کتاب C# 14 and .NET 10:
برخی کتابهای برنامهنویسی هزاران صفحه دارند و هدفشان این است که مرجعی جامع برای زبان C#، کتابخانههای .NET و مدلهای برنامهسازی مانند وبسایتها، سرویسها و برنامههای دسکتاپ و موبایل باشند.
اما این کتاب متفاوت است. کتابی است خلاصه، روان و سرگرمکننده که پر از آموزشهای عملی و گامبهگام دربارهی هر موضوع است. البته این گستردگی مطالب باعث شده تا در برخی بخشها از عمق کاسته شود، اما در عوض نشانهها و منابع فراوانی برای مطالعهی بیشتر در اختیار شما قرار میدهد.
کتاب C# 14 and .NET 10 همزمان یک راهنمای مرحلهبهمرحله برای یادگیری C# مدرن و بهکارگیری روشهای مؤثر در .NET چندسکویی است، و هم مقدمهای کوتاه بر مبانی توسعهی وب مدرن و ساخت وبسایتها و سرویسهایی است که با این فناوریها میتوان ایجاد کرد. این کتاب بیش از همه برای تازهکاران C# و .NET مناسب است، همچنین برای برنامهنویسانی که پیشتر با C# کار کردهاند اما در سالهای اخیر از تغییرات آن عقب ماندهاند.
اگر تجربهی کار با نسخههای قدیمیتر زبان C# را دارید، در ابتدای فصل دوم (Speaking C#) میتوانید جدول ویژگیهای جدید زبان را در بخش آنلاین مرور کنید.
و اگر با نسخههای پیشین کتابخانههای .NET آشنا هستید، در ابتدای فصل هفتم (Packaging and Distributing .NET Types) میتوانید جدول ویژگیهای جدید آنها را در بخش آنلاین مشاهده کنید.
من در طول کتاب C# 14 and .NET 10 به نکات جالب و ظرافتهای C# و .NET اشاره خواهم کرد تا بتوانید سریعتر به بهرهوری برسید و همکارانتان را تحت تأثیر قرار دهید. به جای آنکه با توضیح بیش از حد جزئیات، روند مطالعه را کند و خستهکننده کنم، فرض را بر این میگذارم که شما به اندازهی کافی باهوش هستید تا توضیحات تکمیلی را در اینترنت جستوجو کنید، زیرا هدف این کتاب ارائهی راهنمایی عملی برای سطح مبتدی تا متوسط است که فضای محدودی در چاپ دارد.
برخی فصلها شامل پیوندهایی به مطالب تکمیلی آنلاین هستند برای خوانندگانی که مایلاند جزئیات بیشتری بیاموزند. به عنوان مثال، فصل اول (Hello, C#! Welcome, .NET!) دارای بخشی آنلاین دربارهی تاریخچه و پیشزمینهی .NET است.
مخاطبان کتاب C# 14 and .NET 10
این کتاب برای توسعهدهندگان سطح مبتدی تا متوسط C# و .NET نوشته شده است. هرچند آشنایی پیشین با C# یا .NET پیشنیاز نیست، اما درک کلی از مفاهیم برنامهنویسی میتواند مفید باشد.
برای یادگیری فناوریهای ساخت پروژههای مدرن .NET با استفاده از gRPC، SignalR و GraphQL برای سرویسها، یا Avalonia، Blazor و .NET MAUI برای برنامهها، میتوانید کتاب من با عنوان Apps and Services with .NET 10 را مطالعه کنید.
برای آشنایی با فناوریهای توسعه وب پیشرفتهتر مانند ASP.NET Core MVC، سرویسهای Web API مبتنی بر کنترلر، سرویسهای OData و سیستم مدیریت محتوای Umbraco CMS نیز میتوانید به کتاب دیگر من با نام Real-World Web Development with .NET 10 مراجعه کنید.
محتوای کتاب C# 14 and .NET 10
فصل ۱ – سلام، سیشارپ! خوش آمدی، داتنت!
در این فصل یاد میگیرید چگونه محیط توسعه خود را برای استفاده از Visual Studio یا VS Code همراه با C# Dev Kit آماده کنید. سپس با ساخت سادهترین برنامهی ممکن در C# و .NET آشنا میشوید. در برنامههای کنسولی ساده، از ویژگی جدید top-level program که در C# 9 معرفی شده و از C# 10 به بعد بهصورت پیشفرض در قالبهای پروژه وجود دارد، استفاده میشود.
همچنین با منابع مفیدی برای دریافت کمک آشنا میشوید، از جمله ابزارهای هوش مصنوعی مانند ChatGPT و GitHub Copilot، و راههای ارتباط با نویسنده برای رفع مشکلات یا ارسال بازخورد از طریق مخزن GitHub کتاب. در .NET 10 یاد میگیرید که چگونه بدون فایل پروژه، مستقیماً یک فایل C# را اجرا کنید؛ قابلیتی مفید برای اسکریپتنویسی و خودکارسازی.
فصل ۲ – صحبت کردن به زبان سیشارپ
در این فصل نسخههای مختلف زبان C# معرفی شده و جدولی از ویژگیهای جدید هر نسخه در بخش آنلاین آمده است. نویسنده دستور زبان و واژگان اصلی C# را که روزانه برای نوشتن کد به کار میبرید توضیح میدهد. در این فصل یاد میگیرید چگونه متغیرهایی از انواع مختلف تعریف و استفاده کنید. در C# 14، عملگر nameof اکنون با generic typeهای بدون اتصال نیز کار میکند. در این ویرایش دهم، بخشی تازه دربارهی انواع پویا (dynamic types) با استفاده از ExpandoObject افزوده شده است.
فصل ۳ – کنترل جریان، تبدیل نوعها و مدیریت استثناها
این فصل به بررسی استفاده از عملگرها (operators) برای انجام عملیات ساده روی متغیرها مانند مقایسه، تصمیمگیری با دستورات شرطی، pattern matching، تکرار بلوکهای کد و تبدیل نوعها میپردازد. همچنین یاد میگیرید چگونه با نوشتن کد دفاعی، خطاها و استثناها را هنگام وقوع مدیریت کنید؛ از جمله با استفاده از guard clauseهایی مانند ThrowIfLessThan در کلاس ArgumentOutOfRangeException که در .NET 8 معرفی شد.
در C# 14 عملگر جدیدی به نام null-conditional assignment معرفی شده است، و در این ویرایش دهم بخشی تازه دربارهی سبک زودبازگشت (early return) یا guard clause در دستورات if افزوده شده است.
فصل ۴ – نوشتن، اشکالزدایی و تست تابعها
در این فصل با اصل معروف DRY (Don’t Repeat Yourself) آشنا میشوید و یاد میگیرید چگونه با استفاده از سبکهای imperative و functional توابع قابلاستفادهی مجدد بنویسید. همچنین روشهای اشکالزدایی (debugging) برای یافتن و حذف باگها، استفاده از Hot Reload برای اعمال تغییرات در زمان اجرای برنامه، مانیتورینگ کد حین اجرا جهت تشخیص مشکلات، و تست دقیق کدها برای اطمینان از پایداری و قابلاعتماد بودن برنامه قبل از استقرار در محیط واقعی آموزش داده میشود.
فصل ۵ – ساختن نوعهای مخصوص خودتان با برنامهنویسی شیءگرا
این فصل به معرفی انواع مختلف اعضایی میپردازد که یک نوع (مانند کلاس) میتواند داشته باشد، از جمله فیلدها (fields) برای ذخیره داده و متدها (methods) برای انجام عملیات. در این فصل با مفاهیم اصلی برنامهنویسی شیءگرا (OOP) مانند تجمیع (aggregation) و کپسولهسازی (encapsulation) آشنا میشوید و یاد میگیرید چگونه فضاهای نام (namespaces) را مدیریت کنید، از جمله توانایی ایجاد نام مستعار (alias) برای هر نوع که از C# 12 به بعد ممکن شده است.
علاوه بر این، ویژگیهایی مانند نوشتار تاپل (tuple syntax)، متغیرهای out، توابع محلی (local functions)، مقادیر پیشفرض (default literals) و نامهای استنباطشدهی تاپلها (inferred tuple names) بررسی میشوند.
همچنین یاد میگیرید چگونه با استفاده از کلیدواژهی record، ویژگیهای فقط قابل مقداردهی در زمان مقداردهی اولیه (init-only properties) و عبارات with — که در C# 9 معرفی شدند — انواع تغییرناپذیر (immutable types) را تعریف و با آنها کار کنید.
در ادامه، میبینیم که چگونه در C# 11 کلیدواژهی required برای جلوگیری از استفادهی بیش از حد از سازندهها (constructors) جهت کنترل مقداردهی اولیه معرفی شد، چگونه در C# 12 سازندههای اولیه (primary constructors) برای انواع غیر record اضافه شدند، و چگونه در C# 13 نوع پارامترهای پشتیبانیشده برای params گسترش یافت.
همچنین اکنون میتوان ویژگیهای جزئی (partial properties) را همانند متدهای جزئی (partial methods) تعریف کرد. در C# 14 نیز کلیدواژهی جدید field برای پیادهسازی سادهتر ویژگیها معرفی شده و اعضای جزئی (partial members) اکنون از رویدادها (events) و سازندههای نمونهای (instance constructors) پشتیبانی میکنند.
فصل ۶ – پیادهسازی رابطها و ارثبری کلاسها
این فصل توضیح میدهد که چگونه با استفاده از اصول برنامهنویسی شیءگرا (OOP) میتوان از انواع موجود، انواع جدید مشتقشده ایجاد کرد. یاد میگیرید چگونه عملگرها (operators)، نمایندگان (delegates) و رویدادها (events) را تعریف کنید، چگونه رابطها (interfaces) را در کلاسهای پایه و مشتقشده پیادهسازی کنید، چگونه اعضای یک نوع را بازنویسی (override) نمایید، از چندریختی (polymorphism) بهره ببرید، متدهای توسعهای (extension methods) بسازید، بین کلاسها در زنجیرهی ارثبری تبدیل نوع (casting) انجام دهید، و با تغییرات بزرگ C# 8 در زمینهی نوعهای مرجع قابل تهی (nullable reference types) آشنا شوید که از C# 10 به بعد بهصورت پیشفرض فعال شدند.
در بخشی اختیاری و فقط آنلاین، خواهید آموخت که چگونه آنالایزرها (analyzers) به شما در نوشتن کد بهتر کمک میکنند. همچنین در C# 14 میتوانید انواع جدیدی از اعضای توسعهای را تعریف کنید: متدهای ایستا (static methods)، ویژگیهای نمونهای (instance properties) و ویژگیهای ایستا (static properties).
فصل ۷ – بستهبندی و توزیع انواع .NET
در این فصل نسخههای مختلف .NET معرفی میشوند و جدولی در بخش آنلاین نشان میدهد که هر نسخه چه ویژگیهای جدیدی به کتابخانهها افزوده است. سپس نویسنده انواع .NET سازگار با .NET Standard را معرفی میکند و ارتباط آنها با C# را توضیح میدهد.
در طول این فصل، یاد میگیرید چگونه کد خود را در سیستمعاملهای مختلف از جمله Windows، macOS و توزیعهای Linux بنویسید و کامپایل کنید، و چگونه برنامهها و کتابخانههای خود را بستهبندی (package)، استقرار (deploy) و توزیع (distribute) نمایید.
در سه بخش اختیاری آنلاین، یاد میگیرید چگونه از کتابخانههای قدیمی .NET Framework در .NET استفاده کنید، چگونه پروژههای قدیمی را به .NET مدرن انتقال (port) دهید، و چگونه تولیدکنندههای کد (source generators) بسازید.
در .NET 10 میتوانید از نامهای مستعار با اسم-اسم (noun-first aliases) برای دستورات dotnet CLI استفاده کنید.
فصل ۸ – کار با انواع متداول .NET
این فصل دربارهی انواعی است که به شما امکان انجام وظایف رایج و عملی را میدهند — مانند کار با اعداد و متنها، ذخیرهسازی دادهها در مجموعهها (collections) و در بخشی اختیاری آنلاین، کار با شبکه در سطح پایین (low-level networking types).
همچنین با عبارات منظم (regular expressions) و بهبودهایی که نوشتن آنها را سادهتر میکنند آشنا میشوید، و یاد میگیرید چگونه با استفاده از تولیدکنندههای کد (source generators) عملکرد آنها را بهبود دهید.
در .NET 9 کلاسهای جدیدی معرفی شدند برای: URLهای رمزگذاریشده با Base64، ضرب اعداد صحیح بزرگ (big integers)، دیکشنریهای مرتب (ordered dictionaries)، مجموعههای فقطخواندنی (read-only sets)، بهبود جستوجو در رشتهها، و توانایی تولید عبارات منظم روی ویژگیهای جزئی (partial properties).
در .NET 10 نیز مرتبسازی عددی رشتهها (numeric ordering for string comparison) اضافه شده است.
فصل ۹ – کار با فایلها، جریانها و سریالسازی
در این فصل تعامل با سیستم فایل، خواندن و نوشتن فایلها و جریانها (streams)، رمزگذاری متن (text encoding) و قالبهای سریالسازی (serialization formats) مانند JSON و XML بررسی میشود، از جمله بهبودهای عملکردی در کلاسهای System.Text.Json.
اگر از Linux استفاده میکنید، بخشی آنلاین توضیح میدهد که چگونه بهصورت برنامهنویسی با فایلهای فشردهی tar کار کنید.
در .NET 9 بالاخره کلاس خطرناک و منسوخ BinaryFormatter حذف شد و در عوض کلاسی برای صدور طرحهای JSON (JSON schemas) افزوده شد.
در .NET 10 نیز رابطهای برنامهنویسی ناهمگام (asynchronous APIs) جدیدی برای کار با فایلهای ZIP و بهبود پیادهسازی JSON Patch معرفی شده است.
فصل ۱۰ – کار با دادهها با استفاده از Entity Framework Core
در این فصل یاد میگیرید چگونه با استفاده از فناوری Entity Framework Core (EF Core) — که نوعی نگاشت شیء به رابطه (Object-Relational Mapping یا ORM) است — دادهها را در پایگاههای دادهی رابطهای مانند SQL Server و SQLite بخوانید و بنویسید. خواهید آموخت چگونه مدلهای موجودیت (Entity Models) را تعریف کنید تا با جداول موجود در پایگاه داده (روش Database First) نگاشت شوند.
در سه بخش اختیاری آنلاین، با مفاهیم پیشرفتهتری مانند مدلهای Code First (که میتوانند در زمان اجرا جداول و پایگاه داده ایجاد کنند)، عملیات درج (Insert)، بهروزرسانی (Update) و حذف (Delete) دادهها، و گروهبندی چند تغییر در قالب تراکنشها (Transactions) آشنا خواهید شد.
فصل ۱۱ – پرسوجو و دستکاری دادهها با LINQ
در این فصل با قابلیت Language Integrated Query (LINQ) آشنا میشوید — افزونهای برای زبان C# که امکان کار با دنبالهای از دادهها را فراهم میکند و اجازه میدهد آنها را فیلتر (Filter)، مرتبسازی (Sort) و تبدیل (Project) کنید.
در این فصل متدهای جدید LINQ معرفیشده در نسخههای مختلف .NET بررسی میشوند:
- در .NET 6: متدهای
TryGetNonEnumeratedCountوDistinctBy - در .NET 7: متدهای
OrderوOrderDescending - در .NET 9: متدهای
CountBy،AggregateByوIndex
در .NET 10 نیز پشتیبانی از متدهای جدیدLeftJoinوRightJoinاضافه شده است.
در بخشهای اختیاری آنلاین، یاد میگیرید چگونه از LINQ موازی (PLINQ) برای اجرای چندنخی استفاده کنید، با LINQ to XML کار کنید، و متدهای توسعهای (Extension Methods) مخصوص خود را برای LINQ بسازید.
فصل ۱۲ – مقدمهای بر توسعه وب مدرن با .NET
در این فصل با انواع پروژههای وب که میتوان با C# و .NET ساخت آشنا میشوید. همچنین یک مدل EF Core برای نمایش پایگاه دادهی سازمانی خیالی به نام Northwind میسازید که در فصلهای بعدی کتاب مورد استفاده قرار میگیرد.
یاد میگیرید چگونه نسخههای بستههای NuGet را با استفاده از Central Package Management به شکل مؤثر مدیریت کنید. در پایان، با فناوریهای پایهای وب مانند HTML و CSS نیز آشنا خواهید شد.
فصل ۱۳ – ساخت وبسایت با ASP.NET Core
این فصل به آموزش اصول ساخت وبسایتهای مدرن با معماری HTTP سمت سرور با استفاده از ASP.NET Core اختصاص دارد. یاد میگیرید چگونه ویژگی Blazor Static Server-Side Rendering (SSR) را پیادهسازی کنید — قابلیتی که جایگزین فناوری قدیمی Razor Pages برای ایجاد صفحات دادهمحور شده است.
همچنین میآموزید چگونه منابع استاتیک مانند فایلهای JavaScript و stylesheet را با استفاده از متد جدید MapStaticAssets (معرفیشده در .NET 9) بهینه کنید.
در دو بخش اختیاری آنلاین، یاد میگیرید چگونه چرخه درخواست و پاسخ HTTP را سفارشی کنید و چگونه در پروژه وب خود پشتیبانی از HTTP/3 را فعال نمایید.
فصل ۱۴ – ساخت اجزای وب تعاملی با Blazor
در این فصل با نحوهی ساخت کامپوننتهای رابط کاربری وب (Web UI Components) با استفاده از Blazor آشنا میشوید. این کامپوننتها میتوانند هم در سمت سرور و هم در سمت مرورگر (Client-Side) اجرا شوند.
همچنین یاد میگیرید چگونه کامپوننتهایی بسازید که بهراحتی بین حالتهای سمت کاربر و سمت سرور قابلتغییر باشند — با استفاده از مدل میزبانی جدید (Hosting Model) معرفیشده در .NET 8.
فصل ۱۵ – ساخت و مصرف سرویسهای وب
این فصل نحوهی ساخت سرویسهای وب مبتنی بر معماری REST را با استفاده از ASP.NET Core Minimal API توضیح میدهد. یاد میگیرید چگونه این سرویسها را با استفاده از تولیدکننده مستندات OpenAPI که توسط مایکروسافت پیادهسازی شده، مستندسازی کنید.
سپس خواهید آموخت چگونه سرویسهای وب را بهدرستی با استفاده از HTTP Client Factory مصرف کنید.
در دو بخش اختیاری آنلاین، با ویژگیهای پیشرفتهای مانند بررسی سلامت (Health Checks)، افزودن هدرهای امنیتی HTTP و همچنین نحوهی استفاده از کامپایل بومی پیشزمان (Ahead-Of-Time Compilation یا AOT) در فرآیند انتشار برای بهبود سرعت راهاندازی (Startup Time) و کاهش مصرف حافظه (Memory Footprint) آشنا میشوید.
پایاننامه (Epilogue)
در بخش پایانی، گزینهها و مسیرهای پیشنهادی برای ادامهی یادگیری C# و .NET معرفی میشود.
ضمیمه A – پاسخ به پرسشهای “دانشت را بیازما”
این بخش شامل پاسخهای پرسشهای پایانی هر فصل است تا بتوانید آموختههای خود را مرور و ارزیابی کنید.
ضمیمه B – راهاندازی محیط توسعه
در این ضمیمه، دستورالعملهای گامبهگام برای راهاندازی محیط توسعه (Development Environment) آورده شده است. این راهنما شامل نصب و پیکربندی یک ویرایشگر کد مانند Visual Studio یا VS Code، و همچنین ایجاد یک پایگاه داده با نام Northwind روی یکی از گزینههای زیر است:
- SQL Server در Docker
- SQL Server بهصورت محلی (Local)
- یا Azure SQL Database در فضای ابری.
ضمیمه C – جستوجوی کمک و منابع
این بخش به شما نشان میدهد چگونه اطلاعات مفید و باکیفیت درباره برنامهنویسی را در وب پیدا کنید. در این ضمیمه با موارد زیر آشنا میشوید:
- مستندات آموزشی Microsoft Learn، شامل سرور MCP جدید برای ادغام با سامانههای هوش مصنوعی (AI Systems)،
- روشهای دریافت کمک هنگام کدنویسی و استفاده از دستورات dotnet،
- بهرهگیری از کانال Discord مخصوص خوانندگان کتاب برای پرسش و تبادل نظر،
- جستوجو در کد منبع .NET برای بررسی جزئیات پیادهسازی،
-
و در نهایت، استفادهی مؤثر از ابزارهای هوش مصنوعی مدرن مانند GitHub Copilot برای افزایش بهرهوری در توسعه نرمافزار.
سرفصلهای کتاب C# 14 and .NET 10:
- Cover
- Title Page
- Copyright Page
- Contributors
- Table of Contents
- Preface
- Chapter 1: Hello, C#! Welcome, .NET!
- Chapter 2: Speaking C#
- Chapter 3: Controlling Flow, Converting Types, and Handling Exceptions
- Chapter 4: Writing, Debugging, and Testing Functions
- Chapter 5: Building Your Own Types with Object-Oriented Programming
- Chapter 6: Implementing Interfaces and Inheriting Classes
- Chapter 7: Packaging and Distributing .NET Types
- Chapter 8: Working with Common .NET Types
- Chapter 9: Working with Files, Streams, and Serialization
- Chapter 10: Working with Data Using Entity Framework Core
- Chapter 11: Querying and Manipulating Data Using LINQ
- Chapter 12: Introducing Modern Web Development Using .NET
- Chapter 13: Building Websites Using ASP.NET Core
- Chapter 14: Building Interactive Web Components Using Blazor
- Chapter 15: Building and Consuming Web Services
- Unlock Your Exclusive Benefits
- Epilogue
- Packt Page
- Index
جهت دانلود کتاب C# 14 and .NET 10 میتوانید پس از پرداخت، دریافت کنید.
دیدگاهها
هیچ دیدگاهی برای این محصول نوشته نشده است.